Integrale samenwerking is de sleutel voor een kansrijke en veilige omgeving voor jeugdigen

Integrale samenwerking is de sleutel voor een kansrijke en veilige omgeving voor jeugdigen

In verschillende steden, wijken en dorpen in Nederland is door een reeks incidenten geregeld sprake van een gevoel van onveiligheid onder bewoners. Zo ook in Boskoop, waar een groep jongeren de wijk terroriseren en dit angst onder bewoners veroorzaakt (Omroep West, 2019). Hoewel verschillende maatregelen, zoals inzet van politie en Openbaar Ministerie, helpend zijn, leidt dit nog niet altijd tot een structurele groei van (het gevoel van) veiligheid. Daar is meer voor nodig. Het herstellen van de leefbaarheid en veiligheid in een stad, wijk of dorp, vraagt namelijk om een brede integrale aanpak. Dit is in lijn met de onlangs verschenen kamerbrief waarin onder andere wordt gesteld dat regionale samenwerking nodig is om kwaliteit en continuïteit van zorg beter te borgen. 

Een samenhangende aanpak bij jeugdproblemen is belangrijk om een kansrijke en prettige omgeving voor jongeren te creëren. Er dient een stevige basis gelegd te worden door een veelzijdige omgeving te bieden, waarin kinderen gezond en veilig op kunnen groeien en de beste kansen krijgen om zo goed mogelijk mee te doen in de samenleving. Voor een brede en integrale aanpak is samenwerking tussen organisaties nodig. Immers, voor het gezamenlijk kunnen optreden van bijvoorbeeld zorg en politie, is samenwerking met buurtwerkers of welzijnspartijen belangrijk: zij hebben de doelgroep in beeld en kunnen inhoudelijke aanvullingen hebben voor een gezamenlijke aanpak. 

Integraal samenwerken is het toverwoord van de decentralisatie, maar in praktijk is dit niet altijd vanzelfsprekend. De verschillende organisaties hebben namelijk hun eigen opdracht en zijn verantwoordelijk voor het behalen hiervan. Samenwerking is daarin niet altijd vanzelfsprekend. 

Integrale en preventieve aanpak in de praktijk

In opdracht van verschillende gemeenten hebben wij onderzoek gedaan naar de lokale samenwerking rondom jeugdigen. Zo geeft een beleidsadviseur jeugd aan, werkzaam in het westen van het land: “Binnen onze gemeente is er sprake van een groep jongeren die al een tijd voor onrust en overlast zorgt. Dat vinden wij uiteraard erg vervelend, want onze taak is te zorgen voor een fijne, veilige en leefbare gemeente voor al onze inwoners. Q-Consult heeft voor ons onderzocht welke werkzame elementen er zijn voor het opzetten van een integrale en preventieve aanpak, op welke wijze signalering, preventie en verbinding met zorg en ondersteuning op dit moment lokaal uitgevoerd worden en heeft hierover enkele aanbevelingen gedaan. Hier kunnen wij echt mee verder! Op deze manier willen wij het patroon doorbreken en zorgen dat de nieuwe generatie uiteindelijk niet in hetzelfde gedrag vervalt.” 

De aanpak voor het opzetten van samenwerking

Het opzetten van een samenwerking vergt de nodige inspanning en tijd. Om tot een integrale samenwerking te komen moet er een gedeelde visie zijn. Om daar te kunnen komen, is het belangrijk om duidelijk te hebben wie de relevante partijen zijn, zowel professionals als betrokkenen vanuit de doelgroep zelf, en te weten hoe zij in de wedstrijd zitten. Welwillendheid en urgentiebesef bij de partijen is van cruciaal belang voor het opzetten of bevorderen van lokale samenwerking. Hiervoor is een stimulerende en regisserende rol vanuit de gemeente nodig. Zij is een belangrijke speler om bij de start van de samenwerking tot een gezamenlijke focus te komen. Een onafhankelijke projectleider is daarnaast ondersteunend in het proces om tot een integrale samenwerking te komen. 

Na commitment te hebben verkregen van alle betrokkenen over de ervaren problematiek, is het zaak om met de partners een gezamenlijke visie en ambitie te formuleren. Dit is nodig om bij de partners draagvlak te creëren en de betrokkenheid te vergroten. Stel vervolgens in gezamenlijkheid een inhoudelijke aanpak op, waarna er afspraken worden gemaakt over taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Zet de professionals hierbij in hun kracht, door te vertrouwen op de kennis en kunde van de partijen en geef hen verantwoordelijkheid over de inhoud. Met behulp van het formuleren van een gezamenlijke opdracht waaraan iedereen zich committeert, wordt langdurige samenwerking geborgd! Uiteindelijk gaat het echter om de uitwerking in de praktijk. Het gaat er om de leefbaarheid en veiligheid in de wijk, of een dorp als Boskoop, te vergroten.

Meer weten?

Wij hebben inmiddels veel ervaring opgedaan met het doen van onderzoek naar integrale samenwerking en het ondersteunen van netwerksamenwerking in de wijk. We vertellen je hier graag meer over (ook in tijden waarin samenwerking anders moet worden georganiseerd). Neem voor informatie contact op met Ingrid van Gool of Imre Jansen.